powrót do listy numerów archiwalnych
Polskie
Komentarze: Poród Przedwczesny
Prof. dr hab. Ryszard Czajka, kierownik Kliniki Położnictwa i Perinatologii, Państwowy Szpital Kliniczny nr 2 w Szczecinie
Mimo znacznego postępu w medycynie perinatalnej w ostatnich trzydziestu latach, wiele zagadnień z zakresu profilaktyki, etiologii, diagnostyki i leczenia porodów przedwczesnych nie zostało dotychczas dostatecznie rozwiązanych. Wielość i różnorodność przyczyn sprawia, że często są one zbyt późno ustalone, a niejednokrotnie pozostają nie znane w trakcie odbywającego się porodu przedwczesnego. Niestety nie są one również analizowane nawet po odbytym porodzie przedwczesnym, aż do czasu następnej ciąży. Utrudnia to stosowanie leczenia przyczynowego i uniemożliwia wdrożenie zasad profilaktyki indywidualnie u każdej kobiety, zagrożonej wystąpieniem kolejnego porodu przedwczesnego. Chociaż za pomocą tokolizy w znacznej części przypadków udaje się przedłużyć ciążę, to jednak odsetek porodów przedwczesnych nawet w krajach wysoko rozwiniętych pozostaje ciągle powyżej 7.
W Polsce w ostatnich dziesięciu latach odsetek porodów przedwczesnych utrzymywał się w granicach 7, 2-8, 4, natomiast w poszczególnych rejonach kraju wahał się między 4, 5-15, 8%.
Najwyższe współczynniki wcześniactwa u ciężarnych stwierdza się w populacji zamieszkujących ekotoksyczne rejony przemysłowe. Narastające skażenie środowiska zewnętrznego w tych obszarach stwarza zagrożenie dla prawidłowego rozwoju ciąży i między innymi zwiększa ryzyko wystąpienia porodów przedwczesnych.
Historia badań nad etiologią porodu przedwczesnego zapisana została przez autorów i jest ciągle wzbogacana. Na uwagę zasługują badania Ariasa i Tomicha oraz Sawitza i wsp. analizujące kliniczne uwarunkowania porodu przedwczesnego. W badaniach tych wykazano, że u jednej trzeciej pacjentek stwierdza się wystąpienie samoistnej przedwczesnej czynności porodowej przy zachowanych błonach płodowych, u jednej trzeciej poród przedwczesny związany jest z przedwczesnym pęknięciem błon płodowych, a u pozostałej trzeciej części o porodzie decydują czynniki matczyne lub płodowe, takie jak: ciąża bliźniacza, wady wrodzone macicy, niewydolność cieśniowo-szyjkowa, nadciśnienie w ciąży, łożysko przodujące i odklejające się przedwcześnie, zahamowanie wewnątrzmacicznego wzrostu płodu i różne choroby matki.
Autorzy minisympozjum przedstawili interesujący pogląd na przyczyny wystąpienia porodu przedwczesnego, umieszczając na pierwszym miejscu infekcję wewnątrzmaciczną i ogólną co jest zgodne z bieżącymi badaniami światowymi w tym przedmiocie i jednocześnie znajduje potwierdzenie w codziennej praktyce klinicznej i ambulatoryjnej.
Ponadto do ważnych przyczyn porodu przedwczesnego zaliczyli niewydolność szyjki macicy i problemy łożyskowe zależne od stanu przedrzucawkowego lub immunizacji przeciwfosfolipidowej. Jednocześnie autorzy tego minisympozjum zaproponowali optymalną listę badań okołoporodowych, które niewątpliwie mogą być pomocne przy ustaleniu wielu ważnych przyczyn porodów przedwczesnych.
Rozpoznanie porodu przedwczesnego zazwyczaj nie sprawia trudności, chociaż wieloczynnikowa etiologia, różnorodne objawy i niejednolite kryteria utrudniają wczesne rozpoznanie i optymalne leczenie porodu przedwczesnego.
Najczęściej w literaturze przedmiotu wyróżnia się trzy pojęcia porodu przedwczesnego:
zagrażający poród przedwczesny (threatened preterm labour)
poród przedwczesny w toku (preterm labour)
poród przedwczesny dokonany (urodzenie przedwczesne - preterm birth)
Wprowadzenie przez autorów angielskich pojęcia porodu niewczesnego poniżej 32. tygodnia ciąży, pomimo że jest uzasadnione co najmniej tak samo jak w przeszłości w literaturze polskiej, to obecnie wydaje się zbędne, gdyż wprowadza niepotrzebne zamieszanie w nomenklaturze definicji porodu przedwczesnego.
Artykuł dotyczący oceny aktywności skurczowej macicy, chociaż bardzo bogaty w wiedzę o czynności skurczowej macicy w ciąży i porodzie, nie wnosi niczego nowego do codziennej praktyki położniczej.
Dotychczasowe leczenie farmakologiczne w porodzie przedwczesnym zostało omówione zbyt skromnie. Natomiast leczenie porodu przedwczesnego antybiotykami opisane zostało doskonale - adekwatnie do najnowszych badań w tym zakresie.
powrót do listy numerów archiwalnych